Dygasińskiego Adolfa — historia i zdjęcia

Tomasz Adolf Dygasiński (1839-1902) - pisarz, publicysta, pedagog, tłumacz. Pochodził z Niegosławic niedaleko Pińczowa, uczył się w Kielcach a od 1862 roku przebywał w Warszawie, gdzie rozpoczął studia z zakresu językoznawstwa, przyrody i geografii na Wydziale Historyczno-Filologicznym Szkoły Głównej (przerwał je na czas trwania powstania styczniowego, w którym czynnie uczestniczył), po ukończeniu których w 1868 podjął próbę kontynuacji ich w czeskiej Pradze. Niestety, przerwał je z powodu braku środków finansowych i powrócił do kraju, gdzie został guwernerem przyszłego malarza Jacka Malczewskiego. Zdobywszy pewne zasoby finansowe zdecydował się na wyjazd do Krakowa, gdzie od 1871 roku prowadził instytut wychowawczy oraz niewielką księgarnię wydawniczą. Po bankructwie obydwu firm wyjechał w 1877 roku do Warszawy. Tu zadebiutował jako pisarz nowelą "Za krowę", opublikowaną na łamach "Przeglądu Tygodniowego". Początkowo był nauczycielem w kilku znaczących pensjach (m.in. Czarnockiej oraz Krzywobłockiej), jednak za prowadzenie zajęć wyłącznie w języku polskim władze carskie odebrały mu prawo wykonywania zawodu. Rozpoczął wówczas współpracę dziennikarską m.in. z "Niwą", "Ateneum" i "Nowinami" a w 1882 roku zainicjował powstanie "Przeglądu Pedagogicznego". W przeciągu kilku lat został redaktorem w "Wędrowcu" (najpopularniejszym piśmie polskiego naturalizmu), "Głosie" oraz etnograficznym miesięczniku "Wisła". W 1890 roku "Kurier Warszawski" wysłał go jako swojego korespondenta do Brazylii wędrującego szlakiem polskich emigrantów. Był autorem łącznie 131 nowel oraz kilku powieści o tematyce warszawskiej, m.in. "Na warszawskim bruku" oraz "Nowe tajemnice Warszawy". Sparaliżowany po udarze mózgu wyjechał do Grodziska Mazowieckiego, gdzie zmarł.

Spoczywa:
Cmentarz Powązkowski, kw. 84, rząd V, miejsce24/25. Na pomniku nagrobnym, projektu rzeźbiarza Czesława Makowskiego z roku 1903, niepoślednie miejsce zajmował pies As (rzeźba została skradziona) i mały mysikrólik na gałązce.

W X i XI wieku istniała tu wieś Polkowo (Polikowo, Pólkowo), własność książąt mazowieckich. Na przełomie lat 30 i 40 wieku XVII Władysław IV podarował wieś Kamedułom z Bielan. Przez teren wsi przepływały 4 rzeczki (potoki): Bełcząca, Drna, Rudawa i Polkówka. Stały tu już tartaki, browary, cegielnie i młyny. W związku z epidemią w 1624 roku powstał tu dzięki Łukaszowi Drewnie szpital i przytułek św. Ducha. W czasie potopu szwedzkiego wieś spalono doszczętnie. Odbudowała się ona jako Kępa Potocka. W latach 1934-35 XX wieku ZUS rozpoczął budowę osiedle niskich szeregowców. Projektowane było przez zespół Szanajca, Lachert, Piotrowski, Reda.
 

Stan obecny:

Nr 1: Willa. Dwupiętrowa, narożna z ul. Koźmiana.

Nr 3: Willa.

Nr 5: Dom dwupiętrowy. Połączony z nr 7.

Nr 7: Dom trzypiętrowy. Połączony z nr 5.

Nr 9: Dom Zapałów. Powstał w 1930 wg proj. A. Henrycha.

Nr 10: Willa.

Nr 12: Dom wielorodzinny. Dwupiętrowy, symetryczny, z klatką schodową pośrodku. Połączony z nr 14.

Nr 14: Dom wielorodzinny. Trzypiętrowy, wieloosiowy. Połączony z nr 12.

Nr 15: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 16: Willa z ogrodem.

Nr 17: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 18: Willa Pro-Psyche. Wyremontowana w 200? Na potrzeby prywatnej kliniki psychologicznej.

Nr 19: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 20: Willa z ogrodem. Piętrowa z poddaszem.

Nr: 21. Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 22, 22a, 22b: Kamienica. Podzielona na 3 części: 2 wysunięte końce to 22 i 22b, środek (główny korpus) zajmuje nr 22 a.

Nr 23: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 24: Bliźniak. Jednopiętrowy z poddaszem.

Nr 25: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 26: Bliźniak. Jednopiętrowy z poddaszem.

Nr 27: Szeregowiec. Piętrowy szeregowiec, podzielony na jednorodzinne segmenty z nr 15 27.

Nr 27a: Willa (drugi adres: Gomółki 8).

Nr 27 b, c, d: Dom ceglany. Piętrowy, podzielony na segmenty.

Nr 28: Bliźniak (drugi adres: Gomółki 8a). Wspólny z nr 30.

Nr 29: Dom mieszkalny. Dwupiętrowy.

Nr 30: Bliźniak. Wspólny z nr 28.

Nr 31: Dom (drugi adres: Rybińskiego 1). Dwupiętrowy.
Kapliczka. Wolno stojąca - kamienna figura Matki Boskiej ustawiona na cokole.

Nr 32: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 34.

Nr 33\35: Kamienica. Trzypiętrowa, identyczna z nr 37.

Nr 34: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 32.

Nr 36: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 38.

Nr 37: Kamienica. Trzypiętrowa, identyczna z nr 33\35.

Nr 38: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 36
.
Nr 39: Dom mieszkalny (drugi adres: Bohomolca 14). Duży, trzypiętrowy.

Nr 39 a, b: Dom piętrowy.

Nr 40: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 42.

Nr 41, 41 a, b: Potrójny dom piętrowy, po lewej I prawej stronie na poziomie wysokiego parteru garaż.

Nr 42: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 40.

Nr 43, 43 a, b: Potrójny dom piętrowy, po lewej I prawej stronie na poziomie wysokiego parteru nadbudowany pomieszczeniami mieszkalnymi garaż.

Nr 44: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 46.

Nr 45: Bliźniak. Piętrowy, wspólny z nr 45 a.

Nr 45a: Bliźniak. Piętrowy, wspólny z nr 45.

Nr 46: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 44.

Nr 47: Willa modernistyczna.

Nr 48: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 50.

Nr 49: Bliźniak. Jednopiętrowy, z tyłu taras, połączona z nr 49a.

Nr 49a: Bliźniak. Jednopiętrowy, z tyłu taras, połączona z nr 49.

Nr 50: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 48.

Nr 52: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 54.

Nr 54: Willa. Ciąg takich samych willi połączonych tarasami lub betonowymi ciągami z numerami 32-54. Połączona z nr 52.

Nr 56: Dom z ogrodem. Dwupiętrowy.

Nr 58-76: Bliźniak. Jednopiętrowy z poddaszem. Duży taras, garaż. Połączony z nr 60. Identyczny z nr 62-64, 66-68, 70-72, 74-76.

Data nadania nazwy: 1926.09.27